نوشته‌ها

آموزش کوهنوردی

محیط زیست کوهستان، مصرف گرایی و حضور انسان

نویسنده: مسعود فرح بخش

⁣روش منسوخ دامداری سنتی از عوامل تخریب گسترده محیط های طبیعی به ویژه مراتع بسیار ارزشمند در کوهستان است. یکی از آثار این تخریب ها که بخش بزرگی از آن به دلیل وجود تعداد بسیار زیاد و خارج از کنترل دام در این مراتع است، وقوع سیلاب های مخرب در نقاط کوهستانی است. سیلاب هایی که هر ساله تعدادشان در حال فزونی است و خسارت مالی و جانی بیشتری از خود بر جای می گذارند. حتی برخی سیلاب ها در ۴۰ سال اخیر در نقاطی گزارش شده که هرگز سابقه ای از وقوع سیلاب در طول تاریخ در آن نقاط ثبت نشده بود. اما چرا؟ جواب ساده است. مصرف گرایی بیش از حد ما ایرانیان ارتباطی مستقیم با این تخریب ها دارد پس تا زمانی که در ابتدا سبک زندگی خود را تغییر ندهیم، تا زمانی که بی حساب و کتاب مصرف کنیم و دور بریزیم حتی اگر پسماند این مصرف را به اصولی ترین شکل ممکن تفکیک کنیم، نمی توانیم خود را دوستدار و دغدغه مند محیط زیست بنامیم!

از اهمیت مراتع برای انسان می توان به موارد زیر اشاره کرد:
۱٫ جذب روان آب های سطحی و انتقال آنها به سفرهای آب زیر زمینی
۲٫ حفظ پویایی خاک و جلوگیری از فرسایش خاک و هجوم ریزگردها
۳٫ کنترل سیلاب ها و بهمن های مخرب با تثبیت خاک
۴٫ اکسیژن رسانی و تصفیه هوا
۵٫ حفظ زیبایی بصری کوهستان
و…
عمده ترین عوامل تخریب مراتع نیز توسط انسان است که شامل موارد زیر است:
۱٫ چرای بی رویه و بدون منطق دام
۲٫ لگد کوب کردن و گسترش پاکوب ها توسط کوهنوردان، دوچرخه سواران، موتورها و خودروها دو دفرانسیل که هر یک خود را مالک کوهستان می دانیم و بیحساب و کتاب در گروه های بزرگ بی وقفه و در هفته های متوالی از یک مسیر و در یک سری کوه محدود وارد می شویم.
۳٫ آتش سوزی ها یا حریق گسترده که در اغلب موارد عاملی انسانی دارند
اما آیا تخریب مراتع فقط به وجود دام و نیاز نامحدود انسان به گوشت قرمز محدود می شود؟ در انتها خدمت برخی دوستانی که خود را به خواب زدند هم باید عرض کنم که فرسایش خاک و نابودی مراتع نه فقط به دام بلکه به حضور انسان به اشکال مختلف هم مرتبط است. قطعا حضورهای خارج از کنترل، پشت سر هم، صعودهای سراسری و در تعداد بالا، صعودهای هرهفته از یک مسیر و در یک کوه، ورود بدون نظارت کوهنوردان و وسایل نقلیه و مواردی مشابه فرایند اینگونه تخریب ها را تسریع خواهد کرد.
این طناب را از هر سمتی دست بگیریم سر دیگر به خودمان متصل می شود، پس از خودمان شروع کنیم و برای حفظ کوهستان نیمه جان کشورمان کمی بیشتر فکر و مسئولانه تر رفتار کنیم

 

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام وبسایت “بام ایران ، ۵۶۱۰متر” مجاز است

آموزش کوهنوردی

حیات وحش ایران را حفظ کنیم

نویسنده: مسعود فرح بخش

حیوانات حاضر در حیات وحش، به محیط و زیستگاه اصلی خود تعلق دارند و در محیط های منزل قادر به زندگی نخواهند بود. سگ، گربه های خانگی و انواع پرنده های اهلی مانند قناری جز حیات وحش محسوب نمی شوند. گرچه خرید فروش آن ها و نوع نگهداری از آن ها تا حد زیادی به آموزش و مسئولیت پذیری احتیاج دارد.

خرید و فروش حیات وحش در همه ی نقاط دنیا کاری غیرقانونی و غیر انسانی است و منجر به تخریب های گسترده در طبیعت می شود.

امروزه حال حیات وحش ما چندان خوب نیست و گونه های زیادی در معرض خطر انقراض قرار گرفته اند. شناخت ما و مسئولیت پذیری مان نسبت به محیط اطراف می تواند باعث گسترش فرهنگ حفاظت شود. بنابراین به همه طبیعت دوستان توصیه می شود که جهت درک درست و رفتار منجر به حفاظت در ابتدای امر با مطالعه و تحقیق نسبت به محیط پیرامون آگاهی لازم را کسب کنیم.

از ۵ رده حیات وحش مهره دار در ایران ۱۹۴ گونه پستاندار، ۵۴۸ گونه پرنده، حدود ۱۸۰ گونه ماهی، ۲۲ گونه دوزیست و ۲۴۳ گونه خزنده زندگی می کنند.

اگر در این لیست بی مهره گانی مانند انواع کرم ها، سوسک ها، عقرب ها، پروانه ها و… را حساب کنیم تعداد حیات وحش موجود در ایران به رقم قابل توجهی می رسد که هر یک در جایگاه خود دارای اهمیت و ارزش است.

برای مثال تعداد کل گونه های پرنده ی قاره اروپا از تعداد گونه های پرنده موجود در ایران (۵۴۸ گونه) کمتر است. بزرگترین پستاندار جهان نهنگ آبی با ۱۳۰ تن وزن و کوچک ترین پستاندار جهان حشره خور کوتوله با ۲ گرم وزن درون کشور قابل رویت هستند.  بیش از ۴۰۰ گونه پروانه درون خاک ایران شناسایی شده است. پروانه ها در هر اکوسیستمی نشان دهنده سلامت و پویایی آن اکوسیستم هستند. در کوهی مانند توچال که شاید این روزها به دلیل خیل عظیم جمعیت کمتر از حیات وحش خبری باشد در طول روزهای مختلف سال از نقاط کوهپایه تا قله می توان بیش از ۱۰۰ گونه مختلف پروانه را مشاهده کرد. بنابراین همه طبیعت گردان ملزم به شناخت و رعایت اصول لازم برای حفظ و بقای این جانداران ارزشمند و این همسایگان زیبای ما هستند. آلودگی هوا، آلودگی صوتی، آلودگی منابع آبی، به جا گذاشتن زباله و مواد غذایی در طبیعت، تخریب زیستگاه ها، خشکسالی، خرید و فروش غیر قانونی و شکار فقط بخشی از تهدیدات برای حیات وحش ایران هستند. حیات وحشی که در سال های اخیر دو گونه شیر و ببر به طور کامل در آن منقرض شده و بسیاری از گونه ها که بعضا انحصاری به درون خاک ایران هستند مانند سمندر امپراطور، یوز آسیایی و افعی دماوندی از وضعیت خوبی برخوردار نیستند.

متاسفانه با افزایش مصرف گرایی و خودخواهی بشر گونه های مختلف خارپشت ها، سنجاب ها و برخی پرندگان شکاری و… به جای زندگی در زیستگاه طبیعی خود سر از مغازه های غیرقانونی فروش سر در می آورند که در نهایت یا می میرند یا به دلیل عدم توانایی در نگهداری در شرایط غیرکارشناسی در طبیعت رها می شوند که این نیز منجر به مرگ آن ها می شود. فروش برخی از گونه های غیربومی از حیات وحش کشورهای دیگر که به طور طبیعی در ایران وجود ندارد از معضل های جدی دیگر در این کار غیر انسانی است. این حیوانات نیز اغلب بعد از مدتی به سرنوشت مشابهی دچار می شوند. نمونه بارز این بی مسئولیتی بشر خرید و فروش راکون است. راکون ها که بومی آمریکای شمالی هستند از طریق نامشخصی سر از جنگل های شمال ایران در آورده اند و به دلیل غیر بومی بودن و عدم وجود دشمن طبیعی برای آن ها، به سرعت تعدادشان زیاد شده و به یک آفت جدی برای مزارع و همینطور دشمن جدی برای حیات وحش بومی ایران تبدیل شده اند.

حیات وحش فروشی نیست

از خرید حیوانات وحشی خودداری کنیم و در صورت مشاهده با اداره محیط زیست شهر یا تلفن ۱۵۴۰ تماس بگیریم

پس لطفا برای حفظ و بقای این همسایگان ارزشمندمان اول از همه اطلاعات و سپس حس مسئولیت پذیری خود را ارتقا دهیم تا در آینده با وجدانی آسوده از گذشته سخن بگوییم.

منبع: کتاب “اکوتوریسم، راهی برای گردشگری پایدار” تالیف افسانه احسانی

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام وبسایت “بام ایران ، ۵۶۱۰ متر” مجاز است
آموزش کوهنوردی

رفتار گردشگران در جوامع روستایی

نویسنده: مسعود فرح بخش

امروزه با صنعتی شدن شهرها و زندگی یکنواخت و روزمره مردم و همینطور با پیشرفت صنعت گردشگری شاهد این هستیم که بسیاری از مقاصد سفرها در جوامع کوچک روستایی خلاصه می شوند. حتی اگر قصد سفر به مناطق طببعی بکر و دور از دسترس مانند انواع سفرهای کوهنوردی و ماجراجویانه بود به ناچار باید از جوامع روستایی عبور کرد و برای مدتی در این مکان ها به همراه مردمانش سپری کرد.

در این بین هر روستایی در کشور بسته به شرایط اقلیمی و جغرافیایی خود دارای فرهنگ و رفتار خاص خود است که شناخت و درک آن برای هر گردشگری واجب و حیاتی است.

به دلیل عدم توجه گردشگران و عدم شناخت و آگاهی آنان از جوامع کوچک روستایی شاهد افزایش تنش بین مردم روستاها و گردشگران هستیم. در تایید این نکته می توان تعداد روستاهایی که درب ورودی خود را به روی گردشگران بسته اند را نام برد و اینکه تعداد این روستاها رو به گسترش است.

در واقع اگر تمام نکات از جانب گردشگران رعایت شود ، روستاها و روستائیان یکی از ذینفعان اصلی صنعت گردشگری خواهند بود ، اما چه می شود که روستاییان با بستن ورودی های روستاها عطای این موضوع را به لقایش می بخشند؟

بدون شک زمانی این امر صورت می گیرد که نسبت به فرهنگ و حقوق زندگی مردم بومی بی احترامی صورت گیرد ، برای جلوگیری از این موضوع در صنعت گردشگری کدهای اخلاقی – رفتاری تعیین می شود. این کد ها مجموعه ای از معیارهای اخلاقی و رفتاری هستند که رعایت آنها باعث کاهش اثرات منفی صنعت گردشگری به هر همه ذینفعان از جمله جوامع روستایی می شود.

بنابر این در ادامه بحث برخی از کدهای اخلاقی – رفتاری گردشگران نسبت به جوامع محلی عنوان می شود تا با رعایت آنها هم آثار منفی بر این جوامع و هم از تنش های بین گردشگر و مردم محلی کاسته شود:

کدهای اخلاقی – رفتاری گردشگران در جوامع محلی

– گردشگران باید این نکته را بپذیرند که جوامع روستایی کشورمان به دلایل مختلف بسیار مذهبی و پایبند به سنت های خود هستند. گردشگران باید در هنگام سفر به مناطق روستایی این عقیده روستاییان را در درجه اول کارهای خود قرار دهند و از گردش با پوشش نا مناسب و استفاده از لباس های خلاف عرف روستاییان دوری کنند.

این یکی از مهم ترین دلیل تنش های پیش آمده بین روستاییان و گردشگران است. با توجه به تحقیقات نگارنده ، حتی این موضوع باعث بروز بد رفتاری ها و سست شدن بنیان خانواده در بین خود روستاییان می شود و اثران زیانبار بسیاری را بین روستاییان در بلند مدت ایجاد خواهد کرد.

 

– اگر زمان رسیدنتان به محیط های روستایی در صبح زود و در شب هنگام بود با کمترین آلودگی صوتی به گردش خود ادامه دهید چرا که روستاییان در طول روز بسیار پر تلاش هستند و در زمان غیر کاری دوست دارند که بدون مزاحمتی استراحت کنند.

 

– اگر در روستا جشنی برپا بود حتما از محلی ها اجازه گرفته و سپس وارد جشن شوید.

 

– اگر رسم ، مذهب و فرهنگ آن روستا با باورهای شما مغایرت داشت هرگز با روستاییان درباره آن بحث نکنید و حتی هرگز نظرتان را در روستا علنی اعلام نکنید.

 

– هرگز به کودکان روستایی کمک مالی نکنید زیرا با این کار فرهنگ تکدی گری را  رواج می دهید.

 

– کمترین اثر را از خود در محیط به جای بگذارید طوری که بعد از خروج از روستا گویی هیچ وقت در آنجا نبودید.

 

– سعی کنید قبل از سفر به روستا از کسانی که قبلا به آنجا سفر کرده اند درباره فرهنگ ، رسوم ، محیط زیست و … اطلاعات کسب کنید.

 

– اقامت گاه های روستایی دارای امکانات محدودی هستند و با هتل ها و اقامت گاه های بزرگ قابل مقایسه نیستند. هرگز کمبود ها و کاستی ها را علنی به رخ میزبان نکشید.

 

– سعی کنید همواره با خرید صنایع دستی ، محصولات کشاورزی ، محصولات دامی و … از کسب و کارهای کوچک روستایی حمایت کنید.

 

– از خرید محصولاتی که از گیاهان و حیوانات در خطر انقراض هستند امتناع کنید

 

– برای افراد محلی که در طول سفر به شما لطف می کنند هدایایی را از قبل پیش بینی کنید.

 

– ازنوشتن یادگاری در مکان های روستاییان اجتناب کنید.

 

– از ورود به باغات و ملک های شخصی و استفاده بدون اجازه از محصولات کشاورزی دوری کنید.

 

– آرامش حیات وحش را به هم نزنید.

 

– زباله های خود را مدیریت کنید.

 

– هرگز به جانوران وحشی غذا ندهید این کار باعث تغییر در رژیم غذایی آنها می شود و بعد از خروج گردشگران باعث می شود آن جانور برای به دست آوردن آن غذا وارد محیط های روستایی شود و برای خود و یا روستاییان خطر ساز باشد.

 

– هرگز بدون اجازه از روستاییان به ویژه از زنان عکاسی نکنید.

 

– در روستا از خدماتی استفاده کنید که کمترین آسیب را برای محیط زیست داشته باشد.

 

برای اطلاعات بیشتر از کدهای اخلاقی در گردشگری اینجا کلیک کنید

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام وبسایت “بام ایران ، ۵۶۱۰ متر” مجاز است
Logo Piolets d'or

جایزه کلنگ طلایی

نویسنده و مترجم: مسعود فرح بخش

جایزه کلنگ طلایی معتبرترین جایزه سالانه کوهنوردی است که از سال ۱۹۹۱ توسط مجله فرانسوی Montagnes و انجمن فرانسوی Le  groupe de haute montagne یا به اختصار GHM به کوهنوردانی که در سرتاسر دنیا برنامه های شاخص کوهنوردی انجام می دهند اهدا می شود.

 

انجمن فرانوسوی GHM با عضویت کوهنوردان فرانسوی و سایر کوهنوردان از سرتاسر دنیا به ارتقاء سطح فنی و کیفی برنامه های آنان کمک می کند. همینطور کوهنوردان سرتاسر دنیا می توانند با همدیگر آشنا شوند و از رزومه فعالیت هایشان آگاهی پیدا کنند.

 

نامزدهای جایزه کلنگ طلایی توسط GHM و Montagnes انتخاب می شوند و هر ساله مراسمی با حضور داوران ، برگزار کنندگان مراسم و کوهنوردان از سرتاسر دنیا در شهر شامونی فرانسه و کورمایور ایتالیا برگزار می شود و جایزه کلنگ طلایی که معتبرترین جایزه دنیای کوهنوردیست به منتخبین اهدا می شود.

 

کوهنوردانی که نامزد جایزه کلنگ طلایی می شوند نه تنها می بایستی یک برنامه خاص کوهنوردی در سطح جهانی را انجام دهند بلکه باید در اجرای برنامه های خود از موارد زیر نیز پیروی کنند:

استفاده از کمترین تجهیزات و در واقع شیوه آلپی و سبک بار بودن برنامه. طبق این اصل صعود ها باید با حداقل هزینه اقتصادی انجام شود. طناب های ثابت ، اکسیژن های مکل ، باربرها ، شرپاها و سایر عوامل انسانی می بایستی کمترین نقش را داشته باشد و یا به عبارتی نقشی نداشته باشد.

پایبند بودن به ارزش های اخلاقی ، احترام به جامعه محلی ، حفظ محیط زیست و اعتقاد به روح واقعی ورزش کوهنوردی می بایستی سر منشا برنامه ها قرار گرفته باشد.

مسیر و نوع برنامه می بایست خلاقانه باشد و انجام برنامه یک نوآوری در تاریخ کوهنوردی باشد.

در انتخاب نامزدها برای داوران نه تنها ارتفاع کوه چندان اهمیتی ندارد بلکه تکیه بر مهارت ، تجربه و دانش کوهنوردی بهمراه نوآوری ، خلاقیت و درجه سختی مسیر از اهمیت بسیار بالاتری برخوردار است.

بر طبق این اصل بسیاری از صعودهای کوهنوردان از مسیرهای عادی به مرتفع ترین قلل دنیا ، امروزه کاری بسیار عادی تلقی می شود و شامل هیچ یک از گزینه های بالا برای نامزدی در جایزه کلنگ طلایی نیست.

 

مراسم جایزه کلنگ طلایی برعکس سایر مراسم های ورزشی چندان رقابتی نیست و سرشار از احساسات است. داوران در برخی از سال ها جایزه کلنگ طلایی را به بیش از یک کوهنورد و یک برنامه اهدا کردند حتی در سال ۲۰۱۳ جایزه کلنگ طلایی در اقدامی بی سابقه به شش برنامه مختلف کوهنوردی اهدا شد.

 

اولین جایزه کلنگ طلایی در سال ۱۹۹۲ به دو کوهنوردی اهل اسلونی برای ۳۰۰۰ متر صعود از برج جنوبی کانجن چونگا رسید.

ازسال ۲۰۰۹ به جز جایزه اصلی کلنگ طلایی جایزه “یک عمر فعالیت کوهنوردی” نیز برای ادای احترام به کوهنوردان قدیمی و با تجربه به آنان اهدا می شود.

اولین کوهنوردی که جایزه یک عمر فعالیت کوهنوردی را کسب کرد ، والتر بوناتی کوهنورد ، ماجراجو و نویسنده ی ایتالیایی بود .

در سال ۲۰۱۰ جایزه یک عمر فعالیت کوهنوردی به رینهولد مسنر اهدا شد.

مارکو پریزل کوهنورد اسلونیایی با سه بار برنده شدن این جایزه رکورد دار می باشد. وی اولین جایزه کلنگ طلایی را در سال ۱۹۹۲ کسب کرد و همچنین در سال های  ۲۰۰۷ و ۲۰۱۴ برای بار دوم و سوم نیز این جایزه را تصاحب کرد.

اولی استک کوهنوردی توانمند سوئیسی نیز دو بار جایزه کلنگ طلایی را کسب کرده. وی در سال ۲۰۱۴ برای اولین صعود سولو و انفرادی رخ جنوبی آناپورنا و در سال ۲۰۰۹ برای اولین صعود آلپی رخ شمالی کوه  ۶۵۰۰ متری Tengkampoche در نپال این جایزه را کسب کرد.

در سال ۲۰۰۹ “کی تانیگوچی” کوهنوردی ژاپنی اولین زنی بود که جایزه کلنگ طلایی را کسب کرد.

جایزه کلنگ طلایی به دلیل تغییرات در سیستم داوری در سال ۲۰۰۸ برگزار نشد.

Logo Piolets d'or

لوگوی جایزه معتبر کلنگ طلایی

برداشت از:

https://en.wikipedia.org/wiki/Piolet_d%27Or

http://www.pioletsdor.net/index.php/en/

http://kouheghaf.blogspot.com/2016/03/blog-post_51.html

 

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام وبسایت “بام ایران ، ۵۶۱۰ متر” مجاز است