نوشته‌ها

رایگان سواری؛ بررسی آسیب های این سبک سفر در ایران

رایگان سواری؛ بررسی آسیب های یک سبک سفر

نویسنده: مسعود فرح بخش

آیا با سبک سفر رایگان سواری یا auto stop یا hitchhiking یا thumbing آشنایی دارید و یا آنرا تجربه کرده اید؟ این سبک سفری وارداتی در ایران است که مانند بسیاری از محصولات وارداتی خودش زودتر از فرهنگش وارد کشور شده و در حال ایجاد معضلات بسیاری است که در ادامه به چند مورد اشاره می شود. در این نوع سفر مسافر کنار جاده می ایستد و عموما با تکان دادن انگشت شست به شکل رایگان سوار خودروهای عبوری می شود و بخشی یا کل مسیر مورد نظر خود را می پیماید. در رایگان سواری که در کشور ما عده ای آن را با “مفت خوری” اشتباه گرفته اند خدمات در ازای خدمات است. برای مثال راننده لطف میکند و ما را سوار میکند و ما باید لطف کنیم و در طول مسیر با او صحبت کنیم تا احیانا خوابش نبرد یا حوصله اش سر نرود…
فراموش نکنید که این سبک سفر فقط مخصوص حذف هزینه های حمل و نقل سفر است و نه چیزی بیشتر اما در ایران عده ای با سو استفاده از سادگی، مهمان نوازی و لطف بسیاری از مردم این سبک سفر را به خدمات مفت گرفتن از مردم مقصد اشتباه گرفته اند. این عده افتخار میکنند که با هزینه اندک هفته ها در ایران سفر می کنند! در هیچ نوع سبک سفری مسافر مجاز به گرفتن خدمات مفتی از میزبان نیست به جز زمانی که میزبان از قبل(مانند سایت کوچسرفینگ) آمادگی خود را اعلام کرده باشد نه اینکه او را طوری وادار به خدمات مفت دادن کنیم. این یکی از زشت ترین جنبه هایی است که متاسفانه در ایران بین علاقمندان این سبک سفر در حال افزایش است. این سبک سفر مفت خوری است تا رایگان سواری!
در مقالاتی در سایت های ایرانی که این سبک سفر را آموزش می دهند همگان ترغیب می کنند که برای اینکه هیچهایکر یا رایگان سوار موفقی باشید لباس های عجیب و غریب تن کنید و متمایز باشید در صورتیکه با نگاهی به هیچهایکرهای بین المللی خلاف این موضوع را می بینیم. نیازی به پوشیدن لباس عجیب و غریب نیست چرا که ظاهر یک گردشگر با یک کوله پشتی یا چمدان کاملا مشخص است و این لباس های رنگی و عجیب در داخل کشور گاها و حتی عموما برای جامعه میزبان آزار دهنده هستند. نکته بعدی رایگان سواری گروهی در ایران است که ظاهرا فقط مختص به ایران است.
در آخر رایگان سفری در بسیاری از کشورها قانونمند است مثلا برخی نقاط مشخص برای اینکار وجود دارد، در برخی کشورها این سبک سفر کاملا ممنوع است، رایگان سواری یک روش برای حذف هزینه های حمل و نقل است نه برای حذف هزینه های اسکان، غذا و… . این سبک سفر مزایا و معایب گوناگونی دارد و حتی مخاطرات خاص خود را دارد. رایگان سواری اگر درست انجام شود نه قرار است که روشی ایده آل و خوب باشد و نه روشی سواستفاده گر و بد، بلکه این فقط یک سبک سفر است برای حذف یکی از مهمترین قسمت های هزینه سفر یعنی حمل و نقل.
ما باید قبل از انجام هر کاری فرهنگ آن را یاد بگیریم و به هفته ها گردش دور ایران با مقدار اندکی پول افتخار نکنیم چرا که آن زمان ما رایگان سوار نیستیم بلکه یک سواستفاده گر از روحیه مردم مهمان نواز و ساده خواهیم بود.

 

 

“استفاده از این مطلب فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

یرزی کوکوچکا در اولین صعود زمستانی کوه داهولاگیری

بزرگ مانند یرزی کوکوچکا

نویسنده : مسعود فرح بخش

چرا مانند کوکوچکا در تاریخ کوهنوردی دنیا تکرار نشد؟ کوهنورد بزرگ دوران یرزی کوکوچکا با انجام صعود های شاخص در هیمالیا همواره مورد تحسین سایر کوهنوردان است. دومین فاتح همه کوه های هشت هزاری با انجام کارهای خارق العاده و نو در کوه های سر به فلک کشیده از خود میراث گرانبهایی را بر جای گذاشته است. زمستان، مسیرهای نو، کمبود امکانات و تجهیزات، فقر، فضای بسته سیاسی و اجتماعی کشورش لهستان در آن سالها و سایر دشواری های موجود جلودار او نبود. در وصف بزرگی او می توان بسیار سخن گفت اما شاید زمستان ۱۹۸۵ اوج نبوغ و مهارت او را بر همگان آشکار سازد. سی و سه سال قبل در زمستان ۱۹۸۵ او کاری را انجام داد که هیچ کوهنوردی حتی برای رسیدن به این مهم تلاش هم نکرد. یرزی کوکچکا در حد فاصل ۲۱ ژانویه ۱۹۸۵ تا ۱۵ فوریه همان سال یعنی در زمانی کمتر از یک ماه دو کوه داهولاگیری و چوآیو را در زمستان صعود کرد. صعود به دو کوه هشت هزاری در زمستان و کمتر از یک ماه یکی از کارهای دست نیافتنی تاریخ کوهنوردی است. داستان صعود دو کوه هشت هزاری در یک فصل همه اسطوره و حماسه های داستانی را به حقیقت تبدیل کرد و میراثی جاودان از این کوهنورد فقید همه دوران بر جای گذاشت. زمستان ۱۹۸۵ در هیمالیا به ما پاسخ خواهد داد که چرا مانند یرزی کوکوچکا در تاریخ کوهنوردی دنیا تکرار نشد.

عکس: یرزی کوکوچکا در اولین صعود زمستانی تاریخ کوه داهولاگیری در زمستان ۱۹۸۵

 

 

“استفاده از این مطلب فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

رینهولد مسنر، اولین فاتح چهارده کوه هشت هزاری

رینهولد مسنر، مردی که تکرار نمی شود

مترجم: مسعود فرح بخش
وقتی من و پیتر تصمیم گرفتیم در سال ۱۹۷۸ بدون استفاده از کپسول اکسیژن به اورست صعود کنیم، مردم به ما می گفتند اینکه کسی تا این حد با زندگی خود خطر کند غیر ممکن است. آن ها به ما گفتند که شما مغزتان را از دست داده اید. وقتی که در منطقه به گروه اکسپدیشن اتریشی ملحق شدیم آن ها گفتند امکان ندارد شما زنده برگردید. اما من می خواستم این غیر ممکن را ممکن کنم.

وقتی از جورج مالوری پرسیدند چرا به اورست می روی در پاسخ گفت: “برای آن که این کوه آنجاست”.
من فکر می کنم زمانی که ما از یک کوه پایین می آییم، نوعی تجربه ای خاص و قوی در ما شکل می گیرد. شما از مکانی غیرقابل سکونت و سخت با موفقیت باز می گردید و در این لحظه حسی خاص به انسان دست می دهد. حسی که گویی دوباره متولد شده است، این تجربه بسیار قدرتمند است و شما سعی می کنید که بارها آن را تکرار کنید و برای لمس مجدد آن، رنج های بسیاری را تحمل می کنید. در واقعی این نوعی اعتیاد است.

تا زمانی که من ۲۰ سالم بود همواره پدرم حامی من در کوهنوردی بود اما وقتی فهمید من چه فکرهایی در سر دارم سعی کرد که مرا منصرف کند. بعد از مرگ برادرم گونتر در نانگاپاربات، پدرم همیشه مرا سرزنش می کرد. زمانی که از قصد من برای صعود اورست بدون کپسول اکسیژن آگاه شد در حالیکه روی صندلی اش نشسته بود گفت: “تو دیوانه ای” و سعی کرد مرا منصرف کند اما برای این کار دیر شده بود و من تصمیمم را گرفته بودم. وقتی من با موفقیت از این سفر برگشتم به من گفت: “می دانستم از پس این کار بر می آیی”

بعد از این صعود موفق تنها یک چیز در ذهن من بود، فکری که دو سال تمام در مغزم پرورش دادم و اینک نوبت آن رسیده بود.
صعود به اورست بدون کپسول اکسیژن، انفرادی و در فصل بادهای موسمی و از جبهه شمال شرقی در تبت
این سخت ترین کاری بود که در کوهنوردی انجام دادم

در ۱۹۸۰ و در فصل بادهای موسمی به اورست رفتم. من در آنجا تنها بودم در واقع به معنی واقعی کلمه تنهای تنها بودم. در یکی از شب ها به درون شکافی عمیق سقوط کردم و دیگر تسلیم شده بودم. اما فقط تمام فکری که دو سال تمام در سرم بود مرا قادر به ادامه مسیر داد.

بخشی از مصاحبه رینهولد مسنر (اولین فاتح ۱۴ قله مرتفع زمین، اولین فاتح اورست بدون کپسول اکسیژن و اولین فاتح انفرادی اورست) با روزنامه گاردین

 

 

“استفاده از این مطلب فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

سر ارنست شکلتون، از کشافان جنوبگان

ارنست شَکِلتون؛ پیشگام در عصر اکتشاف جنوبگان

نویسنده: مسعود فرح بخش

حدود یک قرن پیش مردی چهل ساله از سرزمین بریتانیا تصمیم به انجام کاری بسیار بزرگ و عجیب گرفت که تا قبل از او در فکر کسی هم خطور نکرده بود. سِر ارنست شکلتون مردی بود که در عصر اکتشاف قطبی در قطب جنوب برای رسیدن به جنوبگان تلاش کرد اما سرانجام رقابت را به روآل آموندسن نروژی باخت و نتوانست به عنوان اولین گروه به جنوبی ترین نقطه زمین برسد. شکلتون اما تصمیم به انجام یک ماجراجویی بزرگ گرفت، هدف او این بود: عبورکامل از قاره جنوبگان گرفت، کاری بزرگ و غیر قابل تصور در آن زمان، ورود از یک سمت قاره و خروج از سمت دیگر…

شکلتون چندماه در پی تدارک سفر و جذب نیروی انسانی و تامین هزینه های سفر شد. در سال ۱۹۱۴ شکلتون برای جذب نیروهای زبده یک آگهی در روزنامه به چاپ رساند که بعدها به یکی از معروف ترین آگهی های جذب نیروی کار در دنیا تبدیل شد:

یکی از معروف ترین آگهی های استخدام در طول تاریخ

“به مردانی نیاز است برای سفری مخاطره آمیز، مزد ناچیز، سرمای جانسوز، ماه های طولانی در ظلمات مطلق، خطرات دائمی. تردید در بازگشت، افتخار و قدردانی در صورت موفقیت “ارنست شکلتون”

۲۷ نفر خدمه با یک کشتی به اسم endurance یا پایداری بریتانیا را در ۱۹۱۴ درست در زمان اوایل جنگ جهانی اول به سمت جنوبگان ترک کرد. در ژانویه ۱۹۱۵ درست در جایی که کشتی آنها فقط ۱۶۰ کیلومتر تا رسیدن به لبه ی قاره جنوبگان فاصله داشت در توده یخ های شناور گیر می کند. آنها چند روز تلاش می کنند تا کشتی را از توده های یخ رها کنند اما موفق نمی شوند. سرانجام شکلتون تصمیم می گیرد باید ۷ ماه منتظر بمانند تا بهار برسد و با آب شدن یخ ها کشتی آنها نیز رها شود. آنها چند ماه در سرزمین یخ های جنوبی با کارهای ساده و ابتدایی سر می کنند مثل نواختن موسیقی، بازی با سگ ها یا بازی فوتبال بر روی یخ ها و… تا زمان بگذرد. در اواخر اکتبر ۱۹۱۵ فشار لایه های یخ که روی آب شناور بودند باعث می شود که دیواره کشتی در هم بشکند و آب کم کم وارد کشتی پایداری می شود. در ۲۱ نوامبر ۱۹۱۵ کشتی پایداری به طور کامل غرق می شود. قبل از غرق شدن گروه تجهیزات ضروری را از کشتی خارج می کند مانند قایق های نجات و سایر لوازم ضروری. آنها هیچ ارتباطی با دوردست ها نداشتند و تنها یک راه نجات برای آنها باقی مانده بود و آن حمل لوازم ضروری و قایق ها تا رسیدن به آب بود.

اعضای تیم شکلتون در جنوبگان

اعضای تیم شکلتون در جنوبگان

صفحه یخی که کشتی در آن گیر کرده بود در طی این مدت در حال چرخش بود و بعد از چندماه آنها از قاره جنوبگان دورتر شده بودند و به آبهای شمالی نزدیک تر. گروه فقط تجهیزات ضروری مانند کیسه خواب و پتو و مقداری غذا و قایق ها را آماده سفر می کند و بعد از چند هفته حمل این لوازم سرانجام آنها به جایی می رسند که امکان به آب انداختن قایق ها وجود داشت. در آوریل ۱۹۱۶ گروه شکلتون توانستند با سه قایق چوبی ۸ متری خود را به نزدیک ترین خشکی یعنی جزیره اِلِفنت برسانند اما این جزیره خشک و یخ زده کاملا خالی از سکنه بود و در مسیر هیچ ناوگان دریایی قرار نداشت. آنها باید تصمیمی جسورانه می گرفتند. شکلتون به همراه پنج نفر از افراد زبده گروه سوار بر یکی از قایق ها می شوند. برنامه این بود که گروه ۶ نفره به جزیره جورجیای جنوبی یعنی جایی که یک کمپ از شکارچیان نهنگ در آن قرار داشت برسند و سپس برای نجات سایر افراد که در جزیره الفنت بودند به آنها ملحق شوند. گروه ۶ نفره نجات در طی حدود دو هفته ۱۲۰۰ کیلومتر را با یک قایق چوبی بادبانی طی می کنند تا به جزیره جورجیای جنوبی برسند. این یکی از بزرگترین سفرهای دریایی تاریخ بشر بود که با یک قایق چوبی بادبانی انجام شد. طوفان و باد قایق آنها را به جایی از جزیره رساند که خالی از سکنه بود و ایستگاه شکارچیان درست در سمت دیگر جزیره قرار داشت. بنابراین آنها برای نجات باید باز هم تلاش می کردند. شکلتون به همراه دو نفر از خدمه طی ۳۶ ساعت کوهنوردی به وقفه از کوه ها و یخچال های بزرگ و بی نام جورجیای جنوبی عبور می کنند تا به سمت دیگر جزیره برسند و این گروه ۶ نفره نجات پیدا می کند. شکلتون برای نجات سایر اعضای گروهش در طی ۴ ماه سه بار برای رسیدن به جزیره الفنت تلاش می کند اما توده های یخ اجازه نزدیکی به جزیره الفنت را نمی دهد. سرانجام بعد از مکاتبات، دولت شیلی یک کشتی به گروه شکلتون قرض می دهد و چهار ماه بعد از تاریخی که گروه برای رسیدن نجات مقرر کرده بود، تیم شکلتون به جزیره الفنت می رسد و متوجه می شود که تمامی نفرات سالم هستند. نجات گروه شکلتون یکی از بزرگترین، طولانی ترین و عجیب ترین داستان های نجات و بقا در تاریخ است. این سومین تلاش شکلتون برای رسیدن به جنوبگان بود که باز هم مانند دو تلاش قبلی برای رسیدن به جنوبگان ناموفق بود. شکلتون یک بار دیگر در ۱۹۲۲ در ۴۸ سالگی تصمیم به سفر به جنوبگان می گیرد. بعد از رسیدن به جزیره جورجیای جنوبی اما ارنست شکلتون در اثر ایست قلبی فوت می کند و جسدش در خاک یخ زده جزیره در نزدیک ترین نقطه به جنوبگان برای همیشه آرام می گیرد.

منبع: ویکیپدیا، مستند endurance

 

“استفاده از این مطلب فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

ویژگی اکوکمپ های کوهستانی

ویژگی یک اکوکمپ

نویسنده: مسعود فرح بخش

با توجه به افزایش علم و آگاهی عمومی در جامعه چند سالی است که بحث های حفاظت از محیط زیست نیز در بین عموم مردم مطرح می شود. با گسترش طبیعت گردی یا اکوتوریسم در بین مردم و لزوم ساخت و تجهیز زیر ساخت های گردشگری عبارت توسعه پایدار نیز به ادبیات گردشگری و محیط زیست وارد شده است. عبارت توسعه پایدار اولین بار در دهه ۸۰ میلادی توسط سازمان جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) مطرح شد؛ توسعه پایدار به عبارت ساده یعنی ایجاد یک تعادل بین توسعه و حفظ محیط زیست.
از این رو چند سال بعد ایده ساخت و ایجاد اکوکمپ ها و اکولوژها به عنوان یکی از راه های رسیدن به توسعه پایدار مطرح شد. اکولوژها اقامت گاه های دائمی کاملا سازگار با محیط زیست هستند که در مناطق طبیعی ایجاد می شوند و اکوکمپ ها نمونه مشابه اکولوژها هستند با این تفاوت که در فصل هایی از سال از منطقه جمع آوری می شوند به عنوان مثال اکوکمپ های کویری باید در فصل تابستان جمع آوری شوند و محیط فرصت بازسازی پیدا کند و اکوکمپ های کوهستانی نیز در فصل زمستان
ایده ایجاد اکوکمپ ها و اکولوژها ایده جدیدی نیست اما نحوه مدیریت و نحوه اجرای این پروژه ها بسیار حائز اهمیت است.
اما یک اکوکمپ چیست و چه ویژگی هایی باید داشته باشد؟
اکوکمپ یک اقامتگاه موقت در مناطق بکر طبیعی است که باید کاملا سازگار با محیط زیست باشد، سازگاری با محیط زیست یک عبارت کیفی و سلیقه ای نیست که هرشخصی با توجه به سلیقه، دانش و آموخته های خود آن را انجام دهد و سپس ادعا کند کاملا سازگار با محیط زیست رفتار کرده است بلکه چهارچوب مشخصی دارد. اکوکمپ ها در دنیا باید تعدادی از استانداردهای بین المللی را دارا باشند برای مثال استاندارد Iso 9000 که یک استاندارد مدیریت کیفیت است، استاندارد Iso 14000 که یک استاندارد مدیریت محیطی است و استاندارد Iso 14001 که یک استاندارد محیط زیستی است. این استانداردها یک چهارچوب فعالیتی مشخص برای یک اکوکمپ ترسیم می کند و عمل به آنها می تواند باعث شود که یک کمپ موقت به یک اکوکمپ سازگار با محیط زیست تبدیل شود. متاسفانه در کشور ما بیشتر گروه ها و ارگان ها زمانی که تصمیم به انجام فعالیت محیط زیستی می گیرند اولین و تنها کاری که انجام می دهند جمع آوری زباله ها است ولی درواقع این اولین، ساده ترین و بدیهی ترین چیزی است که می توان پیاده کرد!
برخی از ویژگی هایی که بر طبق استاندادهای بالا اکوکمپ ها ملزم به رعایت آن هستند عبارتند از:

– طراحی اکوکمپ ها باید به گونه ای باشد که کاملا سازگار با محیط اطراف باشد و کمترین میزان تولید دی اکسید کربن را داشته باشد

– اکوکمپ ها از انرژی های تجدید پذیر استفاده می کنند، انرژی خورشید و انرژی باد از موارد کاملا مناسب برای استفاده هستند، یک اکوکمپ برای تهیه انرژی خود به هیچ وجه از سوخت های نفتی استفاده نمی کند

– اکوکمپ ها به پوشش گیاهی و محیط اطراف آسیبی وارد نمی کنند، عموم اکوکمپ ها دارای مسیرهای گذر مشخص هستند تا کمترین آسیب به خاک و پوشش گیاهی وارد شود

– اکوکمپ ها کاملا منطبق با فضای اطراف هستند و با موادی که همرنگ محیط اطراف هستند برپا می شوند تا کمترین آسیب را به پوشش جانوری اطراف وارد کنند

– اکوکمپ ها بر استفاده از نیروی کار از جوامع محلی تاکید دارند و از این جهت باعث ایجاد اشتغال در جامعه محلی می شوند

– اکوکمپ ها کمترین میزان زباله را باید تولید کنند، ظروف یکبار مصرف در آنها استفاده نمی شود و زباله ها از همان ابتدا تفکیک می شود و سپس وارد چرخه بازیافت می شوند

– اکوکمپ ها از مواد شوینده طبیعی و سازگار با محیط زیست استفاده می کنند، معمولا آب مورد استفاده در اکوکمپ ها بعد از یکبار استفاده مجدد به قصد استفاده های دیگر به چرخه باز می گردد

– اکوکمپ ها از توالت های خشک بهره می برند، فضولات انسانی بعد از هربار دفع توسط خاک اره پوشیده می شوند و مخازن توالت ها بعد از پر شدن از محیط طبیعی خارج می شود و مخازن جدید جایگذاری می شود بنابراین هیچ اکوکمپی فضولات انسانی خود را در طبیعت جا نمی گذارد

و…

بنابراین اگر هر کمپ موقتی این شرایط را دارا بود می تواند نام “اکوکمپ” را یدک بکشد و در غیر این صورت صرفا یک کمپ موقت خواهد بود و نه چیزی بیشتر

عکس بالا: اکوکمپ ماترهورن در سوئیس که سه ماه در سال دایر می شود

 

 

“استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

 

یرزی کوکوچکا در اولین صعود زمستانی تاریخ کوه داهولاگری در زمستان 1985

بزرگ مانند یرزی کوکوچکا

⁠⁣⁣نویسنده: مسعود فرح بخش

چرا مانند یرزی کوکوچکا در تاریخ کوهنوردی دنیا تکرار نشد؟ کوهنورد بزرگ دوران یرزی کوکوچکا با انجام صعود های شاخص در هیمالیا همواره مورد تحسین سایر کوهنوردان است. دومین فاتح همه کوه های هشت هزاری با انجام کارهای خارق العاده و نو در کوه های سر به فلک کشیده از خود میراث گرانبهایی را بر جای گذاشته است. زمستان، مسیرهای نو، کمبود امکانات و تجهیزات، فقر، فضای بسته سیاسی و اجتماعی کشورش لهستان در آن سالها و سایر دشواری های موجود جلودار او نبود. در وصف بزرگی او می توان بسیار سخن گفت اما شاید زمستان ۱۹۸۵ اوج نبوغ و مهارت او را بر همگان آشکار سازد. سی و سه سال قبل در زمستان ۱۹۸۵ او کاری را انجام داد که هیچ کوهنوردی حتی برای رسیدن به این مهم تلاش هم نکرد. یرزی کوکچکا در حد فاصل ۲۱ ژانویه ۱۹۸۵ تا ۱۵ فوریه همان سال یعنی در زمانی کمتر از یک ماه دو کوه داهولاگیری و چوآیو را در زمستان صعود کرد. صعود به دو کوه هشت هزاری در زمستان و کمتر از یک ماه یکی از کارهای دست نیافتنی تاریخ کوهنوردی است. داستان صعود دو کوه هشت هزاری در یک فصل همه اسطوره و حماسه های داستانی را به حقیقت تبدیل کرد و میراثی جاودان از این کوهنورد فقید همه دوران بر جای گذاشت. زمستان ۱۹۸۵ در هیمالیا به ما پاسخ خواهد داد که چرا مانند یرزی کوکوچکا در تاریخ کوهنوردی دنیا تکرار نشد.

عکس اصلی : یرزی کوکوچکا در اولین صعود زمستانی تاریخ کوه داهولاگری در زمستان ۱۹۸۵

“استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

امیر شاه قدمی، مدل مجسمه معروف میدان دربند

داستان مجسمه دربند؛ از شایعه تا واقعیت

⁠⁣⁣داستان مجسمه کوهنورد در میدان دربند و ابتدای مسیر کوهنوردی قله توچال چیست؟ شایدبارها متن مربوط به داستان مجسمه دربند را خوانده باشید اما یک بار دیگر از اول موضوع را بررسی می کنیم تا شایعات و واقعیات این موضوع از هم جدا شود. متن زیر نوشته ای است که سالهاست در گروه ها کپی می شود:

“حدودا زمستان ۵۰ سال پیش، هواپیمای حامل یک گروه آمریکایی در کوه های شمال تهران سقوط می کند ، ابتدا یک چترباز آلمانی را برای نجات آمریکایی ها م یفرستند اما او هم چترش به صخره ها گیر میکند و آویزان باقی میماند، در آن زمان یکی از کار آمدترین نیروهای ویژه ، استاد چتر ، کایت و کوهنوردی ارتش گروهبان” امیر شاه قدمی ” برای نجات جان این گروه انتخاب می شود، او قهرمانانه تمامی گروه را نجات میدهد و در آن زمان از طرف کِنِدی ریس جمهور وقت آمریکا مدال شجاعت به او اعطا میگردد و توسط شاه ایران هم از او تقدیر بعمل می آید و به پاس این عملیات شجاعانه مجسمه او ساخته و تا کنون حدود ۵۰ سال است که در میدان دربند تهران نصب گردیده”

⁣در ابتدای متن آمده است زمستان ۵۰ سال پیش هواپیمای یک گروه آمریکایی در کوه های شمال تهران سقوط می کند.

هیچ شواهدی مبنی بر سقوط هواپیما در کوه های شمال تهران در هیچ دوره ای وجود ندارد چرا که اگر چنین بود بقایایی از لاشه آن باید پیدا می شد

اما با مراجعه به اسناد تاریخی متوجه می شویم که در ۳۱ ژانویه ۱۹۶۲ (۱۱ بهمن ۱۳۴۰) در غرب ایران و در کوه های زردکوه بختیاری یک هواپیمای نظامی آمریکایی که از خراسان عازم مسجد سلیمان بود سقوط می کند.

با جستجوی نام گروهبان امیر شاه قدمی متوجه می شویم که او نشان شجاعت را از طرف دولت آمریکا دریافت کرده است. در سایت the hall of valor که تمام اطلاعات مربوط به افرادی که انواع نشان های ملی و نظامی از ایالت متحده را دریافت کرده اند در مورد گروهبان امیر شاه قدمی و این اتفاق چنین نوشته شده است:
“تیمی از نظامیان ایران از جمله گروهبان امیر شاه قدمی با علم به شرایط بسیار سخت کوهستان در ارتفاع ۱۲۵۰۰ فوت(حدود ۳۸۰۰متر) جایی که تا ۴۰ متر برف و هوایی بسیار سرد و خشن وجود داشت برای بازگردندان پیکر قربانیان این حادثه تلاش می کنند و در نهایت موفق به نجات دو نظامی آمریکایی می شوند. آنها با هلیکوپتر به محل حادثه اعزام می شوند و این عملیات طاقت فرسا حدود یک هفته طول می کشد”
با توجه به اینکه این در متن صحبتی از چترباز آلمانی نمی شود اما خود امیر شاه قدمی در مصاحبه عنوان کرد چتر بازی از آلمان برای کمک آمد و چترش در صخره ای گیر کرد. اینکه چگونه یک نظامی آلمانی برای نجات نظامیان آمریکایی انتخاب می شود جای سوال دارد و صحت این گفته چندان مشخص نیست.
طبق شنیده ها از نزدیکان سایر افراد حاضر در آن عملیات، نظامیان سقوط کرده که تعدادشان ۸ نفر بود جز چتربازان ارتش آمریکا بوده اند و در هنگام سقوط یکی از آنها با چتر به بیرون می پرد و چترش در صخره ای گیر می کند تا تیم نظامیان ایرانی از راه برسند و او را نجات دهند

به پاسداشت خدمات امیر شاه قدمی و برای نزدیکی هر چه بیشتر ارتش دو کشور نشان شجاعت از طرف ارتش آمریکا حدود یک سال و نیم بعد در تیر ماه ۱۳۴۲ به او اعطا می شود.

مجسمه کوهنورد سربند در توچال

در متن مربوط به مجسمه کوهنورد می خوانیم که به دلیل موفقیت در این عملیات امداد، مجسمه امیر شاه قدمی در میدان سربند تهران نصب شد در صورتیکه طبق تاریخچه نوشته شده در پای مجسمه، این اثر در سال ۱۳۳۷ و سه سال قبل از ماجرای سقوط هواپیما در زردکوه نصب شد. برای ساخت این مجسمه، امیر شاه قدمی فقط به عنوان الگو از طرف ارتش انتخاب شد و هشت ماه هر روز ساعت ها ژست می گرفت تا مجسمه ساخته شود. جنس اولیه مجسمه از گچ بود و در سال اول نصب قسمت هایی از آن از بین رفت، سپس در سال ۱۳۴۱ مجدد از روی مجسمه قبلی یک نمونه سیمانی با روکش مسی رنگ از طرح قبلی ساخته و در محل فعلی مجسمه نصب شد.

امیر شاه‌قدمی (معروف به شاه‌بابا) در سال ۱۳۰۹ در قوچان متولد شد. او سال‌ها مربی کوهنوردی، چتربازی و اسکی بود. شاه‌قدمی در ۱۷ سالگی وارد ارتش شد. او با درجه سرجوخه وارد ارتش شد و با درجه استواریکم بازنشست شد. امیر شاه قدمی در سال۱۳۹۱ به علت کهولت سن از دنیا رفت.

 

“استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است”

لزک سیچی و کریستف ویلیچکی در جشن صعود در کمپ اصلی اورست بعد از اولین صعود زمستانی تاریخ این کوه

اولین صعود زمستانی اورست

نویسنده: مسعود فرح بخش

در یادبود صعود تاریخی کریستف ویلیچکی و لزک سیچی در فصل زمستان به بام دنیا

صعود به یک کوه هشت هزار متری چالشی بزرگ است اما صعود به این کوه در فصل زمستان چالشی به مراتب بزرگ تر است. ترکیب سرمای زمستان با تمام سختی های موجود در صعودهای هشت هزاری نیاز به عزمی بلند و شجاعتی مثال زدنی و توانی بالاتر از حد معمول بشر دارد.
کوه های هیمالیا با اینکه میلیون ها سال قبل پدیدار شدند اما نقشه برداری آن ها تا قبل از قرن نوزدهم انجام نشد و تلاش برای صعود به آن ها از اواخر قرن نوزده و اوایل قرن بیست شکلی جدی به خود گرفت. پیشرفت تکنولوژی و افزایش مهارت های کوهنوردی نهایتا در دهه پنجاه میلادی به بار نشست و اولین کوه هشت هزاری تاریخ یعنی آناپورنا با موفقیت صعود شد. در طی دو دهه کشورهای مختلف با افتخار پرچمشان را بر بلندای قلل جهان به اهتزاز در آوردند اما شرایط داخلی و خسته از جنگ جهانی دوم در کشور لهستان اجازه نمی داد که آن ها جایی بیشتر از کوهستان تاترا درون کشوران کوهنوردی کنند. تاترا برای مردان لهستانی پنجره ای بود به سمت موفقیت در همالیا چرا که سر انجام در دهه هفتاد آنها موفق شدند که پا را از تاترا فراتر بگذارند و افق های جدیدی به رویشان باز شد. در سال ۱۹۷۳ طی یک سفر اکتشافی و اکسپدیشن ملی مردانی سرسخت از لهستان به رهبری پدر مکتب هیمالیانوردی لهستان، آندری زاوادا موفق به صعود زمستانی کوه ۷۶۹۰ متری نوشاخ در رشته کوه هندوکش در افغانستان شدند. اولین اکسپدیشن رسمی زمستانی در کوه های مرتفع و بالاترین ارتفاعی در دنیا که مردانی در زمستان موفق به قدم گذاشتن بر روی آن شدند. آنها سرمست از این پیروزی در سال بعد چالشی بزرگ تر را برای خود رقم زدند و در زمستان راهی لوتسه شدند. مردان لهستانی به رهبری آندری زاوادای بزرگ در زمستان ۱۹۷۴ تا ارتفاع ۸۲۰۰ متری کوه لوتسه صعود و به جهانیان اثبات کردند که حتی در زمستان می شود به ارتفاعی بالاتر از ۸۰۰۰ متر نیز صعود کرد. آنها در آن برنامه حتی تمایل به صعود اورست را نیز داشتند که با مخالفت دولت نپال روبرو شد. مخالفتی که تا سال ۱۹۷۹ پابرجا بود تا اینکه در یک اکسپدیشن بزرگ و ملی دیگر این مردان یخی به سرپرستی آندری زاوادا راهی اورست، بام دنیا شدند. در ۱۷ فوریه ۱۹۸۰ درساعت ۲:۴۰ به وقت محلی پیامی توسط کریستف ویلیچکی به کمپ اصلی اورست مخابره شد
” ما روی قله هستیم” و این چنین بود که جنگجویان یخی لهستانی نامشان در تاریخ کوهنوردی جهان جاودانه شد…

صعود زمستانی به اورست، اولین صعود زمستانی یک کوه هشت هزار متری و بالاترین ارتفاعی بود که مردانی در زمستان بر آن گام گذاشتند…

عکس: لزک سیچی و کریستف ویلیچکی در جشن صعود درون کمپ اصلی اورست بعد از اولین صعود زمستانی تاریخ این کوه

جنگجویان یخی (کلیک کنید)
https://t.me/iran5610/570

رهبر جنگجویان یخی (کلیک کنید)
https://t.me/iran5610/827

صعود زمستانی به k2؛ شاید وقتی دیگر (کلیک کنید)
https://t.me/iran5610/955

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است

اولین عکس ثبت شده از کوه k2 در سال 1902

اولین تلاش بر روی کوهستان وحشی

⁠⁣نویسنده و مترجم: مسعود فرح بخش

کوه سرسخت و مرتفع k2 دومین قله و به تعبیری مشکل ترین کوه جهان برای کوهنوردان، ملقب به “کوهستان وحشی” در سال ۱۸۵۶ توسط توماس مونت گومری نقشه بردار بریتانیایی نام گذاری شد. وی از فاصله دور با نقشه برداری و کشیدن طرح کوه های منطقه قراقروم، مرتفع ترین قللی را که دید به ترتیب با حرف k که از اول حرف قراقروم اقتباس کرد و با شماره ای آنها را از هم تفکیک کرد.
بدین ترتیب مونت گومری پنج کوه k1 تا k5 را ترسیم کرد. بعدها k1 به ماشربروم، k3 به گاشربروم ۴، k4 به گاشربروم ۲ و k5 به گاشربروم ۱ تغییر نام دادند اما نام k2 هرگز تغییر نکرد البته مردم محلی این غول عظیم را “چگوری” خطاب می کنند.
در سال ۱۸۹۲هیات اعزامی بریتانیا به سرپرستی سر مارتین کانوی موفق شدند اولین بار به پای کوه k2 در منطقه کنکوردیا در محل تلاقی دو یخچال بزرگ بالترو و گادوین آستین برسند.
اما اولین تلاش جدی برای رسیدن به قله در سال ۱۹۰۲ در این غول سنگ و یخی انجام شد.
در این سال عده ای از زبده ترین کوهنوردان بریتانیایی شامل اسکار اکینستن مخترع و خالق کرامپون نوین و تبر یخ، سر آلیستر کراولی، دکتر یاکوت گیلارمود سوئیسی در تلاشی ستودنی طی ۶۸ روز که فقط ۸ روز آن کاملا صاف آفتابی بود تا ارتفاع ۶۵۲۵متری کوه از جبهه شمال شرقی بالا رفتند.تلاش آنها با توجه به امکانات ابتدایی آن زمان که حتی از لباس ضد آب برخوردار نبودند بسیار قابل توجه است. آنها بعد از این اکسپدیشن صعود به k2 را چالشی بزرگ نامیدند. از دستاوردهای دیگر این صعود اولین عکس ثبت شده از این هرم یخی توسط دکتر یاکوت گیلارمود است.

عکس: اولین تصویر ثبت شده از کوه k2 در جریان اکسپدیشن سال ۱۹۰۲

منبع از ویکیپدیا

کانال تلگرام بام ایران(کلیک کنید)

 

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است

 

بازماندگان سقوط پرواز 571 اروگوئه

تراژدی و حماسه سقوط پرواز ۵۷۱ در کوهستان

⁠⁣⁠⁣⁣نویسنده: مسعود فرح بخش

سقوط پرواز شماره ۵۷۱ نیروی هوایی اروگوئه یکی از معروف ترین و بحث برانگیز ترین حوادث تاریخ هوانوردی جهان است. این پرواز در ۱۳ اکتبر ۱۹۷۲ با ۴۵ سرنشین در کوه های آند سقوط کرد. اما چیزی که این سانحه را با همه سوانح تاریخ هوانوردی متفاوت می کند، پیدا شدن و زنده ماندن ۱۶ سرنشین این هواپیما در ۲۳ دسامبر ۱۹۷۲ یعنی دو ماه و ده روز بعد از سقوط است.در روز سیزده اکتبر ۱۹۷۲ تیم آماتور راگبی از اروگوئه برای مسابقه به سمت شیلی پرواز می کند. در حین پرواز به دلیل عدم وجود دید کافی و البته محدودیت امکانات راداری آن دوره هواپیما به کوه های آند برخورد می کند. در لحظه برخورد دم هواپیما جدا میشد و بدنه بعد از برخورد به کوه به سمت پایین سر می خورد و با برخورد به تخته سنگی متوقف می شود. دوازده نفر از مسافران در همان لحظه برخورد در دم فوت می کنند. در ساعت های اولیه هم شش نفر به دلیل شدت جراحات و سرمای کوهستان جان می دهند و ۲۷ نفر باقی می مانند که حال برخی وخیم بود. از این لحظه به بعد فاجعه برای بازماندگان پرواز ۵۷۱ به نحو دیگری ادامه یافت. بعد از سقوط کشورهای شیلی و آرژانتین همزمان عملیات تجسس را بر روی کوه های آند آغاز می کنند و بعد از هشت روز هیچ اثری از هواپیمای سقوط کرده پیدا نمی کنند تا عملیات تجسس متوقف شد.بازماندگان حادثه روزها و هفته ها در شرایط بد و فلاکت باری زنده می مانند و البته در این مدت چند تن دیگر نیز جانشان را از دست می دهند. مسافران که هیچ گونه تجهیزاتی برای مقابله با سرما و گرسنگی نداشتند دست به ابتکارات عجیبی برای زنده ماندن زدند.
آنها به سختی توانستند برف آب کنند و جیره غذایی آنها فقط چند شکلات و مقداری غذای پیش افتاده بود. آنها حتی از بقای چرم لباس و چمدان ها و پارچه های صندلی های هواپیما تغذیه کردند. گروه شب ها را برای در امان ماندن از سرما در لاشه هواپیما سپری می کرد. در یکی از شب ها بهمن تمام لاشه را مدفون می کند و نفرات سه شبانه روز در زیر بهمن درون لاشه مدفون بودند تا اینکه سرانجام در آستانه خفگی توانستند با حفر برف به بیرون برسند.
بعد از هفته ها گرسنگی شدید و نبود امکانات کافی اما آنها شاید یکی از سخت ترین تصمیم هایی که هر انسانی می تواند را گرفتند. آنها از شدت گرسنگی بعد از هفته ها مجبور شدند از بقایای اجساد باقی ماندگان تغذیه کنند تا زنده بمانند. ⁣گرسنگی، سرما و برف کوری نفرات سرانجام دو تن از اعضای گروه به نام های ناندو پارادا و روبرتو کانه سا را متقاعد کرد که گروه را ترک کنند و برای کمک کاری کنند. آنها تصمیم گرفتند برای کمک به سمت شرق یعنی جایی که تصور می کردند کشور شیلی است بروند. ناندو و روبرتو بعد از دوازده روز کوهنوردی بدون امکانات از میان کوه های سر به فلک کشیده و یخچال های عظیم آند در کنار رودخانه ای چند گاو را دیدند. ناگهان در کنار گاوها یک اسب همراه با یک سوار را نیز مشاهده کردند. آنها ابتدا فکر کردند که توهم است اما این واقعیت داشت. سرجیو کاتالان روستایی و چوپانی بود که آنها را پیدا کرد. سرانجام خبر زنده ماندن آنها به دولت شیلی رسید و چند هلیکوپتر به محل لاشه هواپیما اعزام شد و ۱۴ مسافر دیگر نیز نجات پیدا کردند. خبر این اتفاق در آن روزها کل جراید جهان را پر کرد و تعداد زیادی از مردم کنجکاو و خبرنگاران راهی منطقه شدند. بین مردم شایعات بسیار عجیبی در مورد این شانزده نفر شکل گرفته بود و دولت شیلی برای جلوگیری از هر گونه کنجکاوی تمام بقایای هواپیما را در منطقه سوزاند و فقط یک بنای یادبود ساده در محل سقوط هواپیما نصب شد.
بعدها از داستان این حادثه چندین کتاب نوشته و چندین فیلم ساخته شد.
عکس: ناندو پارادا(چپ) و روبرتو کانه سا(راست) به همراه سدجیو کاتالان(ایستاده) بعد از نجات

منبع مطلب از ویکیپدیا

کانال تلگرام بام ایران(کلیک کنید)

استفاده از مطلب فوق فقط با ذکر نام و لینک وبسایت بام ایران مجاز است